Silversqueeze: Is er nog wel genoeg zilver?

De run op zilver beperkt zich niet tot zilveren munten, maar lijkt nu ook effect te hebben op de markt voor zilver-ETF's. De vraag naar het edelmetaal was de afgelopen weken zelfs zo groot dat het grootste zilverfonds mogelijk niet meer aan de vraag kan voldoen. Uit analyse van Bullionstar blijkt bovendien dat ongeveer 85% van de totale zilvervoorraad in Londen inmiddels is toegewezen aan zogeheten exchange traded funds. Dat betekent dat er nog maar een paar duizend ton zilver beschikbaar is voor beleggers. Houdt de run op zilver nog langer aan, dan kan dat grote gevolgen hebben voor de zilvermarkt.

Wat is er aan de hand?

Eind januari kwam er een oproep op het platform Reddit om massaal zilver te kopen. Beleggers dachten net als met het aandeel GameStop gezamenlijk een short squeeze te kunnen veroorzaken, maar dat gebeurde niet. De zilverprijs schoot weliswaar omhoog naar bijna $30 per troy ounce, maar wist dat niveau niet vast te houden. Wel bouwt de spanning in de fysieke zilvermarkt zich langzaam op.

De levertijden en premies op zilveren munten zijn flink opgelopen en munthuizen kunnen amper aan de vraag voldoen. Ook zien de populairste zilver-ETF's een enorme toestroom van kapitaal, wat betekent dat ze steeds meer fysiek zilver in de kluis moeten leggen om aan de vraag te kunnen voldoen.

Volgens goudmarktanalist Ronan Manly van Bullionstar begint de situatie nu echt nijpend te worden. Hij deed onderzoek naar de zilvervoorraden van ETF's en concludeerde dat bijna 85% van de totale voorraad van 1,08 miljard troy ounce zilver (33.609 ton) in de kluizen van de LBMA inmiddels is toegewezen aan deze beleggingsproducten.

De resterende 15% van zilvervoorraden is in handen van private partijen die het mogelijk niet willen verkopen. Ook kan het in de vorm van munten in de kluis liggen. Dat terwijl ETF's uitsluitend 'Good Delivery' zilverbaren van 1.000 troy ounce accepteren. Dat betekent dat het voor deze fondsen steeds moeilijker zal worden om edelmetaal te bemachtigen. Zeker als de run op zilver aanhoudt en beleggers fysiek zilver of aandelen van zilver-ETF's blijven kopen.

Zilvervoorraden in Londen versus voorraden ETF's (Bron: Bloomberg)

Zilvervoorraden

Bovenstaande grafiek laat de totale voorraad van alle bekende zilver-ETF's zien, afgezet tegen de totale zilvervoorraad in Londen. Deze cijfers zijn uiteraard niet direct te vergelijken, omdat deze zilverfondsen ook op andere locaties edelmetaal aanhouden. Toch geeft het wel een goede indicatie, omdat verreweg het meeste edelmetaal in Londen ligt opgeslagen bij bullion banks als JP Morgan, HSBC en Standard Bank en bij gespecialiseerde opslagbedrijven als Brinks, Malca-Amit, Loomis en G4S.

In drie handelsdagen - van vrijdag 29 januari tot en met dinsdag 2 februari - voegde het grootste zilver-ETF ter wereld, het iShares Silver Trust (SLV), in totaal 3.415 ton zilver aan haar voorraad toe. Daarmee kon ze nieuwe aandelen in omloop brengen om aan de enorme vraag te voldoen. Voor de beeldvorming, deze hoeveelheid zilver was gelijk aan 14% van de jaarlijkse productie van zilvermijnen en 10% van de totale voorraad zilver in de kluizen van de LBMA.

Het effect van de Silversqueeze was duidelijk zichtbaar in de zilvervoorraden van ETF's (Bron: Goldchartsrus)

Krapte in de zilvermarkt?

Een nieuwe run op zilver vergelijkbaar met begin februari zou genoeg zijn om alle vrij beschikbare voorraden zilver in London uit de markt te halen. Het grootste zilver-ETF zou dan nog eens 3.000 tot 4.000 ton aan fysiek zilver moeten aankopen om genoeg nieuwe aandelen uit te kunnen geven. Dat dit geen eenvoudige opgave is blijkt ook wel uit een zeer recente aanpassing in het prospectus van het fonds.

Op 3 februari verscheen een nieuwe passage, waarin het fonds schrijft dat de vraag naar zilver het direct beschikbare aanbod op sommige momenten kan overstijgen. Dit kan tot gevolg hebben dat het fonds niet genoeg nieuwe aandelen kan uitgeven om aan de vraag te voldoen, waardoor de waarde van het aandeel substantieel kan afwijken van de zilverprijs. Het uitgeven van nieuwe aandelen gaat via zogeheten Authorized Participant, dat zijn banken die het edelmetaal kunnen aanleveren.

Hieronder het eerste deel van deze nieuwe passage uit het prospectus:

De vraag naar zilver kan tijdelijk groter zijn dan het beschikbare aanbod dat geschikt is voor levering aan de fonds, wat een belegging in de aandelen nadelig kan beïnvloeden.

In de mate dat de vraag naar zilver groter is dan het beschikbare aanbod op dat moment, is het mogelijk dat Authorized Participants niet direct in staat zijn voldoende hoeveelheden zilver te verwerven dat benodigd is voor het aanmaken van nieuwe aandelen. Deze baskets mogen enkel worden gecreëerd door Authorized Participants en worden enkel uitgegeven in ruil voor een door het fonds bepaalde hoeveelheid zilver die voldoet aan de specificaties.

Speculatie op de zilvermarkt zou kunnen leiden tot een toename van de vraag naar de uitgifte van nieuwe aandelen. Het is mogelijk dat Authorized Participants niet in staat zijn voldoende zilver te verwerven dat aanvaardbaar is voor levering aan het fonds voor de uitgifte van nieuwe aandelen als gevolg van een beperkt dan beschikbaar aanbod in combinatie met een sterke stijging van de vraag naar de aandelen. In dergelijke omstandigheden kan het fonds de uitgifte van nieuwe aandelen opschorten of beperken. Een dergelijk voorval kan leiden tot verdere volatiliteit in de aandelenkoers en aanzienlijke afwijkingen in de marktprijs van de aandelen ten opzichte van de netto waarde van de activa.

Voorraden zilver-ETF's zijn sterk toegenomen sinds coronacrisis (Bron: Goldchartsrus)

Wat betekent dit voor de zilvermarkt?

Tot op heden heeft de run op zilver alleen effect gehad op de beschikbaarheid van zilveren munten en de zilverprijs. Nu dreigt de Silversqueeze ook over te slaan naar ETF's. Dat is een markt die vele malen groter is dan die van zilveren beleggingsmunten. Het SLV waarschuwt voor meer volatiliteit en toenemend risico voor handelaren die de short zijn op aandelen SLV. Zij moeten mogelijke een hogere premie betalen wanneer ze aandelen willen terugkopen, zo waarschuwt het fonds in haar bijgewerkte prospectus.

Een plotse toename van de vraag naar aandelen die tijdelijk groter is dan het aanbod, kan leiden tot prijsvolatiliteit van de aandelen.

Er kan zich een aanzienlijke wijziging voordoen in het sentiment van beleggers ten aanzien van zilver. Beleggers kunnen aandelen kopen om te speculeren op de prijs van zilver of om bestaande blootstelling aan zilver af te dekken. Speculatie op de zilverprijs kan zowel long- als shortposities inhouden. Op voor zover het totale shortpositie groter is dan het aantal aandelen dat beschikbaar is voor aankoop, kan het zijn dat beleggers met een shortpositie een premie moeten betalen om aandelen terug te kopen.

Deze terugkopen kunnen op hun beurt de prijs van de aandelen drastisch doen stijgen. Net zo lang tot er extra aandelen kunnen worden uitgegeven. Dit zou kunnen leiden tot volatiele prijsbewegingen van de aandelen die niet rechtstreeks gecorreleerd zijn met de zilverprijs.

De handelsprijs van de aandelen is recent volatiel geweest en zou mogelijk volatiel kunnen blijven.

De handelsprijs van de aandelen is zeer volatiel geweest en zou als gevolg van verschillende factoren onderhevig kunnen blijven aan grote schommelingen. De zilvermarkt in het algemeen heeft extreme prijs- en volumeschommelingen gekend die vaak niet gerelateerd zijn aan het gebruik van zilver in juwelen, technologie, en industriële toepassingen of aan de productiekosten in belangrijke zilver producerende landen zoals China, Mexico en Peru. Verstoringen in de aanvoerketen als gevolg van de COVID-19 uitbraak en speculatie door investeerders hebben aanzienlijk bijgedragen aan de recente prijs- en volumeschommelingen.

Hoe gaat dit verder?

Voorspellingen doen over de zilvermarkt is lastig, omdat het een vrij complexe markt is met veel verschillende spelers. Het is niet alleen een industriële grondstof, maar ook een beleggingsobject. Ook bestaat de markt uit verschillende segmenten, zoals we eerder al beschreven in dit artikel. Noemenswaardig is dat de markt voor zilver veel kleiner is dan de goudmarkt en daardoor ook veel volatieler is. Houdt de vlucht naar edelmetalen aan, dan kan dat leiden tot krapte in de fysieke zilvermarkt.

Ook interessant is dat centrale banken geen zilvervoorraad meer aanhouden. Dat betekent dat centrale banken niet kunnen interveniëren door edelmetaal beschikbaar te stellen aan ETF's. Dat is al twee keer eerder gebeurd in de goudmarkt, namelijk in 2016 en in 2020. In beide gevallen kon GLD de vraag naar goud niet aan en leende ze edelmetaal van de Bank of England. Die mogelijkheid hebben fondsen die zilver als onderpand aanhouden niet. We blijven deze ontwikkelingen op de voet volgen.

Lees ook:

Deze bijdrage is afkomstig van Geotrendlines